Compositions
Compositions
Melodie:
De basics
De twee muzikale parameters die wij in de lessen Muziekcreatie het meest bestuderen, zijn melodie en harmonie. Harmonie (akkoorden) bestudeerden we in vorig hoofdstuk.
Nu kijken we hoe we een melodie kunnen opbouwen met akkoordnoten en akkoordvreemde noten (versieringen als de doorgangs- en wisselnoten)
De Muzikale Volzin
Muziek is ook een 'taal'. Een melodie bestaat dan ook meestal uit één of meerdere zinnen.
Hoewel er vele soorten zinsstructuren bestaan, nemen we de muzikale volzin even als voorbeeld van een perfect opgebouwde melodie. Zo'n opbouw is hyper belangrijk om in het hoofd te kruipen van de luisteraar als een 'oorworm'...
Deze melodie kan worden onderverdeeld in een symmetrisch geheel, zoals we kunnen horen bij Mozart.
We horen dat de vraag hier twee keer gesteld wordt om twee verschillende antwoorden te krijgen.
Musescore-oefening 1:
Stap 1: Open Musescore en kies een melodisch instrument (fluit, klarinet, viool, ...)
Stap 2: Kies een toonaard en maatsoort.
Stap 3: Maak een melodie met dezelfde zinsstructuur als bij Mozart.
Akkoordnoten
De twee reeds gekende parameters harmonie (akkoorden) en melodie kunnen we nu met elkaar verbinden.
Om dat te doen moeten we een kleine stap terug nemen.
Een melodie bestaat in de eerste plaats uit noten die al in de ondersteunende akkoorden aanwezig zijn.
Musescore-oefeningen
Oefening 1: Schrijf een melodie met enkel akkoordnoten. Houd hierbij dus rekening met de pianobegeleiding die al geschreven is.
Verdere oefeningen: Nu andersom: je krijgt een melodie. Bepaal de akkoorden die in de pianobegeleiding passen. Er worden enkel hoofdakkoorden gebruikt.
Componeer!
Probeer het eens van een wit blad! Verzin een akkoordenschema voor de piano en schrijf een passende melodie met enkel akkoordnoten. Houd hierbij eventueel rekening met de muzikale volzin.
Akkoordvreemde noten
Melodieën met alleen maar akkoordnoten klinken weliswaar nooit 'vals', maar worden al snel afgezaagd.
Componisten maken daarom voortdurend gebruik van akkoordvreemde noten ofwel versieringen in hun melodie: noten die niet voorkomen in de ondersteunende harmonie.
Experiment is altijd ok: klinkt iets goed, dan klinkt het goed. Maar laat ons stapsgewijs uit de doeken doen waarom de ene akkoordvreemde noot beter werkt dan de andere.
1. Doorgangsnoten
Een eerste soort versieringen zijn de doorgangsnoten.
Een doorgangsnoot bevindt zich tussen twee verschillende akkoordnoten op een secundeafstand langs beide kanten. Zij 'verbindt' dus twee noten die wel 'juist' zijn.
Meerdere doorgangsnoten na mekaar komen ook vaak voor:
2. Wisselnoten
Een tweede soort versieringen zijn de wisselnoten.
Deze bevindt zich tussen twee dezeflde akkoordnoten. Zij buigt dus gewoon even af naar boven of naar beneden met een secunde.
Zowel doorgangs- als wisselnoten komen meestal niet voor op de eerste tel! Dat is belangrijk, want vaak is het goed om op het begin van elke maat even de akkoorden en melodie duidelijk aan elkaar te koppelen. (Hoewel: er zijn meer dan genoeg uitzonderingen die we later bestuderen...)
Musescore-oefeningen:
Pianobegeleiding schrijven met versieringsnoten (1)
Pianobegeleiding schrijven met versieringsnoten (3)
(chromatische versieringen)
